Sevgili Okurlarım bilinen en değerli baharatlardan biri olan kakule, doğanın insanoğluna sunduğu güzel kokulu besinlerden biri. Kokusu ve tadı ile yemeklere, tatlılara, hamur işlerine ve içeceklere enfes bir aroma katan bu baharatı çok yönlü kullanımı ile mutfaktan eksik etmeyeceksiniz.

Safran ve vanilyadan sonra dünyanın en pahalı baharatlardan biri olarak sofralarımıza giren kakule, Güney Asya kökenlidir. Yalnızca Güney Asya’nın sınırlı bölgelerinde yetiştiği için nadir bulanan değerli bir baharat olsa da kakule, Osmanlı yemek kültürü sayesinde çok da yabancısı olmadığımız bir tat.

Osmanlı yemeklerinde karabiber ve karanfil ile karıştırılarak çeşni olarak kullanılan lezzet, ferahlatıcı tadı sayesinde içeceklerde de aranan tatlardan biri olur. Kuvvetli ve keskin bir tada sahip olmasına rağmen düşünüldüğü gibi yemeklerin tadını bastırmaz. Özellikle kendine has tadı olan Türk kahvesi gibi içeceklerin tadını bozmadan içeceklere aroma verir.

 

Kakule Nedir?

Güneydoğu Asya ormanlarında yetişen büyük yapraklı, çok yıllık bir bitki olan kakule bitkisi, zencefilgiller familyasının bir üyesi. Büyük geniş yaprakları ve uzun boyu ile kakule ağacı olarak da bilinen kakule otu, ilkbaharda açtığı küçük çiçekleri ile tanınır. Sarı renkli olan kakule çiçeği, olgunlaşarak 1-2 cm büyüklüğünde kakule meyvesine dönüşür.

Mercimek büyüklüğünde olan kakule meyvesi, keskin ve kuvvetli bir kokusu ile baharat olarak tüketilir. Keskin aroması ile tariflerin gizli lezzeti olan baharatın kullanımı yalnızca yemeklerle sınırlı değil. Kakule tatlısı, kakuleli kahve veya kakuleli çay olarak adını duyduğumuz kakule yararları ile de evlerden eksik etmeyeceğiniz bir baharat.

 

Kakule Faydaları Nelerdir?

  • Şifalı özellikleri ile alternatif tıbbın yeni gözdesi olan kakule meyvesinin faydaları başında mide rahatsızlıkları gelir. Mide ağrısı, sindirim sorunları, gaz ve hazımsızlığa karşı mideyi rahatlatan baharatın yalnızca bir tutamı şiddetli mide bulantısını geçirmek için yeterli.
  • Kansere karşı iyileştirici özelliği bulunan kakule baharatı, kanser hücrelerine karşı sağlıklı hücrelerin gelişmesini sağlar ve kanser hastalarında iyileşme sürecini hızlandırır.
  • Ferahlatıcı tadı sayesinde ağız kokusunu gideren kakule ağız kokusu sorunu olanların kurtarıcısıdır. Yemekten sonra yalnızca iki kakule çiğnemek kötü ağız kokusunu kolayca giderir.
  • Zihin açıcı özelliğe sahip olan ve hafızayı güçlendiren kakule afrodizyak etkisi ile de halk arasında kullanılır.
  • Kakule tozu; astım, bronşit gibi solunum yolu rahatsızlıklarına karşı iyileştirici etki taşır. Soğuk algınlığında boğazı yumuşatır ve çay yapılarak tüketildiğinde ağrıyı hafifletir.

 

Kakule Neye İyi Gelir?

Kakule faydaları ile aldığı övgüleri fazlasıyla hak eden bir baharat olarak mutfaklara girer. Kakule içerdiği demir, sülfür, manganez, kalsiyum, potasyum gibi mineraller ile soğuk algınlığından mide rahatsızlıklarına kadar birçok alanda kullanılan mucizevi bir baharattır.

Sindirim sistemini rahatlatarak iştah açan baharatın böbrek sağlığına iyi geldiği ve nabzı düzenlediği en bilinen özelliğidir. Potasyum içeren yapısı ile kalp atışlarını düzenleyen baharat, kansızlığa da iyi gelir.

Kakulenin yararlarından bahsedildiğinde kakule yan etkileri merak edilir ve akla kakule hamilelere zararlı mı sorusu akla gelir. Sağlıklı bireyler için bilinen herhangi bir yan etkisinin olmamasına rağmen anne adaylarının kakuleyi kullanmaması gerektiğini hatırlatalım.

Kakule Zayıflatır Mı?

Yemeklerde kullanıldığında iştah açan bir baharat olan kakule, çay olarak doğru şekilde tüketildiğinde zayıflama etkisi gösterir. Çünkü kakule tohumu içeriğindeki nişasta ve uçucu yağlar ile metabolizmayı canlandırıcı etki taşır.

Tohumlardan hazırlanan kakuleli çay veya hazır satılan kakule zayıflama çayı, düzenli içildiğinde yağ yakmayı hızlandırarak kakule zayıflama üzerinde etkili olur. Yalnızca çay olarak değil kakulenin yağ olarak da zayıflamada kullanıldığını görmek mümkün.

Doğrudan zayıflama üzerinde bir etkisi olmasa da kakule yağı, vücuttaki su tutulmalarını engelleyerek kilo vermeyi kolaylaştırır.

 

Kakule Bitkisi Nasıl Kullanılır?

Asya mutfaklarının vazgeçilmezi olan kakule bitkisi, bilindiği gibi baharat olarak tüketilir ve dış kabuğu ile değil kakule çekirdeği ile kullanılır. Kakule çekirdeği keskin ve aromatik kokusu ile yemeklere enfes bir çeşni katar. Yemeklerin yanında sütlü tatlılara aromatik bir lezzet katar ve kakule kokusu ile tatlıları güzelleştirir.

Ferahlatıcı enfes kokusu ile kakulenin sadece yemeklerde ve tatlılarda kullanıldığını söylemek haksızlık olur. Çaydan kahveye kadar birçok içecekte yer bulan baharat le kahve sevenlerin gönlüne taht kurar.

Kahvelerin yanı sıra kendine özgü çayı demlenir veya farklı çay karışımlarına katılarak çaya enfes bir koku ve ferahlatıcı bir tat verir. Ayrıca karanfil gibi çiğ bir şekilde çiğnenerek tüketilebilir veya çeşitli baharatlarla birlikte kür yapıldığında mucizevi faydalarını evlere taşır.

 

Kakule Nerede Satılır?

Değerli bir baharat olan kakule, tıpkı diğer baharatlar gibi aktarlardan temin edilir. Fakat kakule yetiştiriciliği yalnızca Asya ülkelerinde yapıldığından nadir bulunur ve ekonomik değeri yüksek bir baharat olduğu için küçük aktarlarda ya da marketlerde kakule bulmanın zor olduğunu söylemek hiç de yanlış olmaz.

Büyük aktarlardan ve marketlerden ise kolayca temin edilir ve hem toz hem de tohum halinde satılır. Öğütüldükten sonra keskin aromasını kısa sürede kaybedeceği için toz halinde alınmasından ziyade tane halinde alınıp kullanılmadan hemen önce öğütülmesi tavsiye edilir.

Tane halinde alınıp genellikle öğütülerek yemeğe katılan kakule fiyat açısından ise pahalı bir baharat. Kakulenin 1 kilosunun yaklaşık olarak 80- 100 TL arasında satıldığını görürseniz hiç şaşırmayın.

 

Beğenilen Kakuleli Tarifler

Mutfakların güzel kokulu baharatı kakule, yemeklerden tatlılara kadar eklendiği her tarife lezzet katar. Aroması ile akıl almaz bir şekilde farklı tariflere konuk olan kakule ile hazırlanan en güzel tarifler, reçelden başlayıp hamur işlerine kadar uzanır.

1) Daha Önce Hiç Duymadığınız Bir Tarif: Kakuleli Nar Reçeli

Nar tanelerinin nefis tadını yaz kış sofralara davet eden kakuleli nar reçeli, kakule baharatının ferah kokusunu ve besleyiciliğini sizlere sunar. Hem tatlı hem ekşi tadı ile yemek için kahvaltıyı bekleyemeyeceğiniz kakuleli nar reçelini özellikle mayhoş reçel sevenler baş tacı edecek. Kakuleli Nar Reçeli

2) Yemeye Doyamayacağınız Kakuleli Çörek

Kakulenin hamur işlerinde kullanımı Avrupa mutfaklarında yaygın olsa da kakuleli çörek tamamen yerli üretimi bir tarif. Kabarmış hamuru ve leziz görünümü ile çay saatlerini size sabırsızlıkla bekletecek olan tarif, vanilya ve toz şeker eşliğinde kakuleyi masalarınıza getiren tatlı çöreklerden biri.

Özellikle vanilyanın tatlı kokusu eşliğinde yemeye doyamayacağınız çörek doyuruculuğu ile de daha önce tattığınız tüm çörekleri size unutturacak.Kakuleli Çörek

3) Kendi Küçük Lezzeti Büyük: Kakule Kurabiye

İştah kabartan kokusu ve hoş görünümü ile daha ilk bakışta gönülleri çalan kakuleli kurabiye, kakulenin masalara konuk olan en sevimli halı. Lezzetli kokusu, enfes görünümü ve şekerli tadı ile daha denemeden sizi kendine hayran bırakan küçük kurabiyeleri tek lokmada yiyeceksiniz.

4) Kakulenin En Meşhur Hali: Kakuleli Türk Kahvesi

Osmanlı’dan günümüze kalan özel tariflerden biri olan kakuleli Türk kahvesi, klasik Türk kahvesi ile kakulenin karıştırılması ile yapılır. Kahvenin uyarıcı etkisini dengeleyerek kahveye aromatik bir lezzet katan kakule, baharatlı kahve sevenlerin favorisi olur.

Türk kahvesi ile uyumlu lezzeti sayesinde hoş kokulu bir kahve denemenize fırsat verecek olan kahveyi daha önce denemediğinize pişman olacaksınız.